Trong các hệ thống báo cháy địa chỉ hiện đại, trung tâm báo cháy không chỉ có vai trò thu nhận tín hiệu từ thiết bị đầu vào mà còn có khả năng lập trình linh hoạt các kịch bản xử lý báo cháy, báo lỗi, điều khiển thiết bị ngoại vi, giúp tăng cường khả năng phản ứng kịp thời, giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản.
Bài viết sau do Công ty Cổ phần Phòng cháy Chữa cháy Trần Gia (TRIGA) biên soạn sẽ giúp bạn hiểu rõ cách lập trình các kịch bản phản ứng thông minh trên tủ trung tâm báo cháy địa chỉ.
1. Kịch bản báo cháy tự động – xác định chính xác vùng nguy hiểm
Khi một đầu báo (khói, nhiệt, lửa) được kích hoạt, tủ trung tâm sẽ:
-
Nhận tín hiệu và xác định thiết bị nào – khu vực nào đang xảy ra cháy.
-
Kích hoạt chuông, còi, đèn báo cháy trong khu vực đó.
-
Gửi tín hiệu tới bảng hiển thị phụ (annunciator) nếu có nhiều điểm trực giám sát.
-
Gửi tín hiệu tới hệ thống cửa từ, thang máy, để đóng/mở tùy theo quy định thoát hiểm.
-
Gửi cảnh báo tới phần mềm giám sát trên máy tính hoặc hệ thống BMS nếu có tích hợp.
Ví dụ lập trình:
-
Nếu đầu báo khói địa chỉ 015 tại tầng 5 được kích hoạt:
→ Chuông tầng 5, đèn nhấp nháy, mở quạt hút khói tầng 5 hoạt động.
→ Tắt thang máy, đóng van gas tầng 5. -
Nếu 2 đầu báo cùng khu vực được kích hoạt trong vòng 90 giây
→ Trung tâm xác định cháy thực sự → kích hoạt toàn bộ còi, đèn, loa phát thanh tòa nhà.
2. Kịch bản báo lỗi – phát hiện thiết bị hỏng, mất kết nối, đảo cực
Khi có thiết bị gặp sự cố kỹ thuật (mất nguồn, chập dây, tháo rời, đảo cực…):
-
Trung tâm hiển thị thông tin lỗi rõ ràng theo địa chỉ thiết bị, ví dụ:
“FAULT: Smoke detector 042 - Level 3 – Lost Communication” -
Kích hoạt báo lỗi bằng đèn vàng và còi tủ trung tâm.
-
Ghi lại lịch sử lỗi vào bộ nhớ log để tiện kiểm tra sau.
Lưu ý: Tùy theo phần mềm quản lý (PC hoặc BMS), các cảnh báo lỗi cũng có thể gửi mail/SMS đến người quản lý kỹ thuật.
3. Lập trình ngắt nguồn điện – gas – hệ thống HVAC khi có báo cháy
Đây là một tính năng rất quan trọng, giúp ngăn cháy lan và bảo vệ hệ thống điện – khí trong tòa nhà.
Các thiết bị module điều khiển (Control Module/Relay Module) sẽ được lập trình trong trung tâm báo cháy để gửi lệnh đến:
-
Ngắt nguồn tổng tầng xảy ra cháy (bằng contactor hoặc ACB).
-
Ngắt van cấp gas, hóa chất tại khu vực cháy.
-
Ngừng hệ thống thông gió – HVAC, hoặc chuyển sang chế độ hút khói cưỡng bức.
Ví dụ:
-
Khi xảy ra cháy tại bếp tầng 3:
→ Trung tâm gửi tín hiệu đến relay module địa chỉ 190
→ Ngắt tiếp điểm điều khiển van điện từ gas tầng 3. -
Khi đầu báo tại phòng điện kỹ thuật tầng hầm B1 được kích hoạt:
→ Trung tâm gửi tín hiệu đến contactor tổng điện lực của phòng đó → ngắt điện khẩn cấp.
4. Cấu hình kịch bản đa tầng (multi-condition logic)
Một số tủ trung tâm địa chỉ cao cấp cho phép cấu hình các kịch bản logic phức tạp, ví dụ:
-
Nếu chỉ có 1 đầu báo được kích hoạt → chưa kích hoạt báo cháy chung → chỉ hiển thị tại tủ và gửi cảnh báo im lặng (pre-alarm).
-
Nếu 2 đầu báo gần nhau trong cùng khu vực kích hoạt → mới xác nhận có cháy thực sự.
-
Nếu nút nhấn khẩn cấp + đầu báo kích hoạt → xác nhận cháy ưu tiên, báo động toàn hệ thống.
5. Lập trình và vận hành kịch bản bằng phần mềm quản lý
Hầu hết các trung tâm địa chỉ hiện nay đều có thể lập trình bằng:
-
Giao diện LCD trên tủ trung tâm (với mã code kỹ thuật).
-
Phần mềm lập trình chuyên dụng từ nhà sản xuất (như Loop Explorer, Compass, SmartConfig…).
Kỹ sư lập trình có thể:
-
Xác định nhóm thiết bị nào điều khiển nhóm thiết bị nào.
-
Tạo các rule logic theo tình huống thực tế (IF – THEN – ELSE).
-
Lưu lại sơ đồ hoạt động để phục vụ vận hành – bảo trì.
6. TRIGA – Đơn vị thi công và lập trình hệ thống báo cháy địa chỉ chuyên nghiệp
Công ty Cổ phần Phòng cháy Chữa cháy Trần Gia (TRIGA) là đơn vị có năng lực chuyên môn cao trong tư vấn – thi công – lập trình hệ thống báo cháy địa chỉ cho các công trình như:
-
Tòa nhà văn phòng, khách sạn, nhà máy, trung tâm thương mại
-
Chung cư cao tầng, trường học, kho hàng hóa nguy hiểm
Chúng tôi cung cấp:
-
Tủ trung tâm địa chỉ và thiết bị tương thích chính hãng
-
Phần mềm lập trình theo chuẩn EN/UL
-
Kịch bản vận hành được tư vấn riêng theo từng công trình
-
Hướng dẫn đào tạo vận hành, bàn giao sơ đồ, tài liệu đầy đủ
